OPEC là gì? Tổ chức opec gồm những nước nào

17/06/2022

OPEC là gì? Đây là từ viết tắt của Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ, một tổ chức liên chính phủ bao gồm một số quốc gia sản xuất dầu lớn nhất trên thế giới. Vậy tổ chức này thành lập với mục đích gì, hoạt động ra sao? Cùng Hàng hóa 24 theo dõi bài viết dưới đây để có các thông tin chi tiết.

1. Tổng quan về OPEC là gì?

1.1. OPEC là tổ chức gì?

OPEC viết tắt cho cụm từ Organization of Petroleum Exporting Countries, được biết đến là tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ. Đây là một tổ chức đa chính phủ được thành lập bởi 5 nước: Iran, Irắc, Ả rập Xê út, Cô oét và Vênêxuêla tại Hội nghị Batda (10/09 – 15/09/1960). OPEC là một tổ chức liên chính phủ thường trực của 14 nước đang phát triển việc xuất khẩu dầu mỏ, đóng vai trò là tổ chức điều phối, thống nhất các chính sách dầu khí của những quốc gia thành viên.

OPEC là gì?
OPEC là gì?

1.2. OPEC gồm những nước nào?

– OPEC gồm các nước:

  • Iran: gia nhập tháng 09/1960
  • Irắc: gia nhập tháng 09/1960
  • Ả rập Xê út: vào tháng 09/1960
  • Kuwait: vào tháng 09/1960
  • Venezuela: vào tháng 09/1960
  • Qatar: 1961
  • Libya: 1962
  • Indonesia: 1962 – 2008
  • Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất: vào tháng 11/1967
  • Algerie: 07/1969
  • Nigeria: 07/1971
  • Ecuador: 1973 – 1993, 2007
  • Gabon: 1975 – 1994
  • Angola: 01/2007

– Liên bang Nga dù đã tham gia vào các cuộc thảo luận của tổ chức OPEC nhưng đây vẫn là một nhà quan sát độc lập.

– Các quốc gia đã được tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ mời tham gia: Canada, Bolivia, Sudan, Syria.

1.3.Quá trình thành lập và phát triển của OPEC

  • OPEC được thành lập vào năm 1960 bởi 5 nước: Iran, Irắc, Ả rập Xê út, Cô oét và Vênêxuêla tại Baghdad (Irac) và không được Liên Hợp quốc công nhận cho đến năm 1962.
  • Giữa năm 1960 – 1975: tổ chức này đã mở rộng và có thêm các thành viên mới như Qatar, Libya, Indonesia, các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất, Algerie, Nigeria.
  • Ecuador và Gabon là thành viên cũ của OPEC nhưng Ecuador đã rút lui vào ngày 31/12/1992 do không chi trả 2 triệu đôla phí thành viên và có nhu cầu sản xuất dầu nhiều hơn mức cho phép của OPEC nhưng đến tháng 10/2007 họ đã gia nhập trở lại. Với các mối quan tâm tương tự cũng khiến cho Gabon ngừng làm thành viên vào tháng 01/1995.
  • Đến năm 2007 thì Angola gia nhập. Na Uy và Nga tham dự hội nghị của tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ với tư cách là quan sát viên
  • Tháng 05/2008, khi hết hạn thành viên Indonesia đã tuyên bố rời khỏi tổ chức. Vào cuối năm này, nước này trở thành một quốc gia nhập khẩu dầu và không thể đạt được chỉ tiêu về sản xuất dầu.

2. Mục tiêu hoạt động của OPEC như thế nào?

Mục tiêu thành lập chính thức của tổ chức này đã ghi trong quy chế thành lập tổ chức là điều phối và thống nhất chính sách khai thác dầu giữa các nước thành viên nhằm mục đích ổn định giá dầu thế giới ở mức công bằng, ổn định cho những nước sản xuất, bảo đảm về mức lợi nhuận công bằng cho các nhà đầu tư, từ đó bảo vệ lợi ích cho các nước thành viên.

Hay có thể hiểu, về bản chất, đây chính là liên minh kinh tế giữa các nước sản xuất dầu lửa nhằm mục đích duy trì một cơ cấu giá để có thể phản ánh được lợi ích của các nước thành viên thông qua quá trình phối hợp định giá và xây dựng hạn ngạch sản xuất cho các quốc gia thành viên.

OPEC là gì?
OPEC có mục tiêu hoạt động là gì?

3. Cấu trúc của tổ chức OPEC

  • Cơ quan cao nhất là hội nghị, được triệu tập ít nhất một năm 2 lần. Hội nghị có thẩm quyền trong xác định chính sách của tổ chức, bổ nhiệm giám đốc với nhiệm kỳ 2 năm, bầu chủ tịch hội đồng giám đốc có nhiệm kỳ 1 năm.
  • Cơ quan quản lý của tổ chức là hội đồng giám đốc
  • Ban thư ký là cơ quan chấp hành và người đứng đầu là tổng thư ký, được quản lý bởi hội đồng Thống đốc
  • Ủy ban kinh tế: phân tích tình hình thị trường, chuẩn bị các khuyến nghị về chính sách cho các nước khai thác dầu mỏ.
OPEC là gì?
Cấu trúc của tổ chức OPEC 

4. Công cụ OPEC dùng để điều chỉnh sản lượng dầu

Hạn ngạch sản xuất là công cụ chính được tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ sử dụng để điều chỉnh sản lượng dầu bán ra ngoài thị trường của các nước thành viên. Đại diện của các quốc gia thành viên nhóm sẽ họp 2 lần mỗi năm nhằm thiết lập chính sách sản xuất chung trong tương lai dựa vào dự báo toàn cầu về mức cung và cầu dầu lửa. Mỗi cuộc hội nghị OPEC đều sẽ đặt ra hạn ngạch sản xuất mới, chia theo tỷ lệ tương ứng cho các nước thành viên.

Cam kết đối với hạn ngạch sản xuất của các quốc gia thành viên không phải lúc nào cũng nhất quán. Một số nước thành viên, đặc biệt là các nước nhỏ với sản lượng nhỏ thường xuyên vượt quá hạn ngạch cho phép. Các nước với sản lượng lớn, nhất là Ả rập xê út thường phải thực hiện việc cắt giảm sản lượng của mình để bù cho tình trạng sản xuất quả ngạch của các thành viên khác.

5. Các hoạt động chính của OPEC trong lĩnh vực dầu mỏ

  • 14/09/1960: được thành lập theo đề xuất của Venezuela ở Batda
  • 1965: chuyển tụ ở về Viên. Các nước thành viên tiến hành thống nhất một chính sách khai thác chung nhằm bảo vệ giá
  • 1970: nâng giá dầu lên 30% và thuế áp dụng tối thiểu cho các công ty khai thác dầu lên 55% của lợi nhuận
  • 1972: sau khi thương lượng cùng các tập đoàn khai thác tiếp tục nâng giá dầu, tiến đến đạt tỷ lệ quốc gia hóa 50% các tập đoàn
  • 1973: tăng giá dầu lên 11,65 USD/ thùng (từ 2,89 USD/ thùng). Thời gian này được xem là cuộc khủng hoảng dầu lần thứ nhất, OPEC khai thác đến 55% lượng dầu thế giới.
  • 1979: xảy ra cuộc khủng hoảng dầu, giá dầu tăng lên 24 USD/ thùng và ở một số nước còn lên tới 30 USD/ thùng
  • 1980: đỉnh điểm trong chính sách cao giá của tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ. Libya đòi 41 USD/ thùng, Ả Rập Saudi: 32 USD, các nước còn lại: 36 USD/ thùng dầu
  • 1981: lượng tiêu thụ dầu thế giới giảm
  • 1982: quyết định về giảm lượng sản xuất tuy được thông qua nhưng không được các thành viên giữ đúng
  • 1983: giá dầu giảm từ 34 USD còn 29 USD/ thùng và giảm hạn ngạch khai thác
  • 1986: do sản xuất thừa và một số quốc gia thành viên giảm giá nên giá dầu rơi xuống, còn 10 USD
  • 1990: nhờ vào chiến tranh vùng Vịnh, giá dầu được nâng lên từ 18 – 21 USD
  • 2000: giá dầu dao động mạnh: ở quý I có thể mua dầu với giá 9 USD nhưng đến quý IV giá phải trả là 37 USD/ thùng
  • 2005: tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ quyết định giữ nguyên lượng khai thác là 28 triệu thùng. Các thành viên đã thống nhất tạm ngưng không giữ giá dầu tại mức 22 – 28 USD/ thùng.
  • Từ năm 2007: giá đầu mỏ tăng liên tục (có lúc đạt xấp xỉ 150 USD/ thùng)
  • 08/2008: giá dầu khoảng mức 110 USD/ thùng
OPEC là gì?
Điểm qua một số hoạt động của tổ chức OPEC

6. Tổ chức OPEC trong giai đoạn hiện nay

Sự suy giảm về tầm quan trọng của tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ cũng đi kèm với nỗ lực chung của thế giới trong tiết kiệm năng lượng và tìm kiếm ra các nguồn năng lượng thay thế.

Trong cơ cấu doanh nghiệp của ngành, hiện các công ty quốc doanh đóng vai trò chủ đạo. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ, tính đến năm 2007 thì xấp xỉ 78% sản lượng dầu của thế giới sản xuất bởi 50 công ty, trong đó 70% sản lượng này do các công ty dầu mỏ quốc doanh sản xuất.

Trên đây Hàng hóa 24 đã cung cấp các thông tin về OPEC là gì, cơ cấu tổ chức, mục đích của nó ra sao cũng như điểm qua một số hoạt động chính của tổ chức này. Nếu bạn còn cần tư vấn, hỗ trợ giải đáp bất kỳ vấn để nào khác liên quan, xin vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi qua hotline 0983 668 883 để nhận được câu trả lời sớm nhất.

Xem thêm:

    HÃY ĐỂ CHÚNG TÔI TƯ VẤN CHO BẠN

    0983668883